SAĞLIK AFET KOORDİNASYON MERKEZİ (SAKOM)

Kriz Merkezinin ve Kriz Masalarının yapılan planlara uygun olarak düzenli bir şekilde çalışması, sağlık hizmetlerinin kesintiye uğramaması ve zamanında sağlanabilmesi, diğer krize müdahale eden kurum ve kuruluşlarla entegrasyon, koordinasyon ve haberleşmenin kurulabilmesi amacıyla ilgili kanun ve yönetmelikler dikkate alınarak Bakanlığımızda bir kriz merkezi kurulması gerekli görülmüştür.

SAĞLIK BAKANLIĞI 15.07.2013, 18:35 15.07.2013, 19:20
10838

Kriz Merkezinin ve Kriz Masalarının yapılan planlara uygun olarak düzenli bir şekilde çalışması, sağlık hizmetlerinin kesintiye uğramaması ve zamanında sağlanabilmesi, diğer krize müdahale eden kurum ve kuruluşlarla entegrasyon, koordinasyon ve haberleşmenin kurulabilmesi amacıyla ilgili kanun ve yönetmelikler dikkate alınarak Bakanlığımızda bir kriz merkezi kurulması gerekli görülmüştür.

Sağlık Afet Koordinasyon Merkezi (SAKOM) kurulurken, acil durumlara müdahale eden veya kriz merkezi oluşturup yöneten diğer kurum / kuruluşlardaki benzer yapı ve sistemler de incelenmiştir. Dışişleri Bakanlığındaki kriz merkezinin 7/24 saat esasına göre değil de belirli zaman dilimleri arasında çalıştığı öğrenilmiş, Genelkurmay Başkanlığı Kriz Merkezinin ise 7/24 çalıştığı bilgisi alınmıştır. Genelkurmay Başkanlığı Kriz Yönetim Merkezi, Bakanlık proje grubu tarafından 30 Haziran 2009 tarihinde ziyaret edilmiş ve buradaki sistemler ile sistemlerin işleyişi incelenmiştir.

Sağlık Afet Koordinasyon Merkezi (SAKOM), Sayın Bakan’dan alınan Makam Onayını müteakip 15 Ekim 2009 tarihinde Sağlık Bakanlığı E Blokta hizmet vermeye başlamıştır.

SAKOM, kurulduğu tarihteki adı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü olan birimin altında, Acil Sağlık Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından oluşturulan bir proje grubu tarafından tesis edilmiş ve işletilmeye başlanmıştır.
Tanıtım Videosu

YÖNETİM

Türkiye'de ve Dünya'da yaşanan her türlü afet ve olağan dışı durumlar kesintisiz olarak takip edilmektedir. Durum bilgisi illerde mevcut 112 Acil Çağrı ve Komuta Kontrol merkezleri başta olmak üzere teknik altyapıda yer alan araçlarla elde edilmektedir. Elde edilen bilgiler sürecin yönetiminde kullanılırken paralelinde ve anlık olarak ilgili makamlar ve kurumlar ile paylaşılmaktadır.

SAKOM’da görevli personel vardiya sistemine göre yedi gün yirmidört saat (7/24) hizmet vermektedir.

SAKOM bir çağrı karşılama merkezi değildir. SAKOM, acil, afet ve olağandışı durumların üst yönetiminin yapıldığı bir koordinasyon merkezidir. 81 İl’de bulunan 112 Acil Çağrı Karşılama Merkezlerinin görev yetkilerini aşan, birden fazla il ile koordinasyon gerektiren, belirli kriterlere (5’ten fazla toplu ölümlü olaylar, kazalar, 10’dan fazla toplu ölümlü kazalar, vb) göre kriz yönetimini üstlenen bir birimdir.

SAKOM

TEKNİK ALTYAPI VE İMKANLAR

A - İLETİŞİM - HABERLEŞME

i - Video Telekonferans (VTC) Sistemi

08 Şubat 2010 tarihinde ilk VTC görüşmesi, Ankara, İstanbul ve İzmir illeri ile yapılmıştır.

VTC Sistemi sayesinde, çok ciddi zaman tasarrufu sağlanmıştır. Yazışmalar en az seviyeye indirildiğinden kağıt tüketiminde çok önemli bir azalma olmuştur. Yerinden ve gerçek zamanlı görüşmeler sayesinde ulaşım ve personel giderleri azalmıştır. Metro Ethernet İnternet üzerinden yapılan VTC görüşmesinin bir saati yaklaşık 90 TL’ye mal olmaktadır. Yarım günlük / 4 saatlik bir toplantının maliyeti yaklaşık 360 TL’dir. Bu toplantılarda bir ilden 10-20 kişilik gruplarla aynı anda görüşebilmek mümkündür. Oysa iki kişilik bir heyetin bir İl’de VTC olmadan yapacağı görüşmenin bedeli; iki gün yol, bir gün konaklama (Yol: 2X500=1000, Konaklama:2X60=120) en az 1120 TL’dir. Buna iş kaybı, yazışmalarda kullanılan kağıt ve büro masrafları dahil değildir.

VTC görüşmeleri, her ayın son haftasında bütün illerle yapılmakta, sonuçları yayımlanmakta, sistemin daima hazır bulundurulması temin edilmektedir.

ii - Mini Muhabere Merkezi ve HF Telsiz Çevrimi

Mini Muhabere Merkezinde; HF Telsiz, VHF Telsiz, Uydu Telefonu, Faks Cihazı, Sabit Hatlı Telefonlar bulunmaktadır.

Mini Muhabere Merkezindeki HF Telsizler üzerinden her hafta Salı günleri 19 İl ile Telsiz Çevrimi tesis edilmekte ve sonuçları yayımlanmaktadır. Van depreminde HF Telsizlerde çok önemli faydalar sağlanmıştır. Depremden bir buçuk ay önce başlatılan ve Van İlinin de dahil olduğu HF Telsiz Çevrimi, depremin hemen ardından yarım saat sonra açılmış ve başlarda her 5-10 dakikada bir, sonradan 15-30 dakikada bir doğrudan ve sadece Van HF istasyonu ile çevrim kurulmuştur.

HF Telsiz Sistemi üzerinden, bölgede bulunan veya sonradan bölgeye intikal etmiş olan amatör telsizcilerden yardım çağrıları alınmaya başlanmıştır. Gün boyunca; Ilıkkaynak, Adıgüzel, Gölardı, Kösebaşı, Beşçatak, Güvelli köylerinde bulunan ve depreme maruz kalan vatandaşlarla ilgili bilgiler amatör telsizciler üzerinden SAKOM üzerinden Van 112 KKM’ye ulaştırılmış ve acil sağlık ekiplerinin bahse konu köylere ulaşım sağlanmıştır. Depremin ilk günü gece yarısına doğru şehir merkezinde Van Emniyet Müdürlüğü karşısındaki bir kahvehaneden gelen yardım talebi amatör telsizciler vasıtasıyla SAKOM HF Telsizine bildirilmiş, alınan bilgiler Van 112’ye bildirilerek bölgeye yardım ekibi sevk edilmiştir.

B - YAZILIMLAR

i - SAKOM Yazılımı

Olağan dışı durumlarda temel olarak:

  • Çağrıların görevli operatörlere, danışman hekimlere ve karar vericilere çağrı merkezi mantığı ile dağıtılması, kriz yönetimi yazılımı ile yönetilmesi,
  • Gerekli kontrollerin yazılım tarafından otomatik olarak gerçekleştirilmesi,
  • Bilgilerin eş zamanlı olarak ilgili kurum kuruluşlar ve makamlar ile paylaşılması,
  • İletişim kayıtlarının sorgulanabilmesi raporlanabilmesi,
  • GPS uydu yardımı ile ambulans ve komuta araçları ile diğer acil sağlık araçları ve bunlara bağlı haberleşme-lojistik araçları ile personel takiplerinin GSM/GPRS şebekesi üzerinden anlık (on-line) olarak takip edilmesi,
  • Ekipler ve merkez arasında veri iletişimi yapılabilmesi,
  • Sağlık afet lojistik yönetiminin sağlanması

işlevleri sağlanabilmektedir.

 

SAKOM


ii - 112 Acil Çağrı Kayıt ve Operasyon Yönetim Sistemi

SAKOM’da; ilk olarak 112 Çağrı Kayıt ve Operasyon Yönetim Sistemi faaliyete geçirilmiştir. 112 Çağrı Kayıt ve Operasyon Yönetim Sistemi ilk olarak 2002 yılında Ankara 112 İl Ambulans Servisi Başhekimliği tarafından kurularak yazılım geliştirme çalışmalarına başlanmıştır. Sonraki süreçte İl Sağlık Müdürlükleri kendi imkanları ile Ankara 112’ de kullanılan sistemin satın almasını gerçekleştirerek kullanımına başlamış ve yazılımın geliştirilmesine katkıda bulunmuşlardır. Bakanlığımız ise 2007 yılında yaptığı ihale ile o tarihe kadar kurulumu tamamlanmış olan illerin dışındaki 40 ilimizin 112 sisteminin ve Bakanlık Kriz Merkezi sisteminin kurulmasını sağlamıştır.

Sistem sayesinde Türkiye’de standart bir işleyiş sağlanmış ve 112 Acil Çağrı Operasyonları merkezi olarak kontrol edilmeye başlanmıştır.

Bakanlığımız tarafından kurulan ve yönetimi yapılmakta olan 112 Çağrı Kayıt ve Operasyon Yönetim Sistemi ve Kriz Merkezi Yazılımının bölge ülkelerinde bir benzeri daha bulunmamaktadır. Kurulmuş olan bu sistemin sürekli geliştirilmesine çalışılmakta ve sorunsuz işletilmesi için gerekli her türlü tedbirler alınmaktadır.


iii - Acil Durum Uyarı Takip ve Koordinasyon Sistemi

Sağlık Bakanlığı Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri (UMKE) ve Ambulans ekiplerinin acil ve afet durumlarında, medikal kurtarma çalışmaları esnasında koordinasyon, konum tespiti ve acil haberleşmesini sağlamak üzere geliştirilmiştir. Mini takip cihazları ve yazılımına dair temel özellikler;

  • Sağlık Bakanlığı Afet Koordinasyon Merkezine (SAKOM) sunucuları ile veri haberleşmesini GPRS üzerinden ve çevrimiçi (on-line) gerçekleştirir,
  • Acil durum uyarısı ve konum bilgisi aktarabilmekte, tanımlanmış olan cihazın sahibi, statüsü, ikamet adresi, erişim numaraları ve benzeri bilgiler operatör ekranlarına otomatik olarak gösterilebilmektedir,
  • Cihaz rehberinde yer alan mobil operatörlere ve diğer cihazlara SMS gönderebilmekte, sesli görüşme sağlayabilmekte ve tek düğmeye basarak 112 Acil Çağrı Merkezine acil çağrı araması yapılabilmektedir,
  • Coğrafi alan işaretlemesi ile cihazın işaretlenmiş alan durumu özel olarak programlanabilmektedir,
  • Hali hazırda SAKOM’da kullanılan yazılımlar ile entegre çalışır,
  • UMKE ve Ambulans ekiplerinden sorumlu İl Sağlık Müdürlüğü yetkilileri web tabanlı yazılımlar üzerinden Sağlık Bakanlığı Afet Koordinasyon Merkezinden (SAKOM) bağımsız olarak kendilerine ait cihazları izleyebilmektedir,
  • Mini takip cihazları ile 112 Acil Çağrı Sistemi entegrasyonu sayesinde aynı harita üzerinde mini takip cihazları, ambulanslar ve izlenebilir diğer UMKE ve lojistik araçları birlikte izlenebilmektedir.

 

SAKOM

iv - Yabancı Uyruklu Vatandaşların Sağlık Yönetim Sistemi

Yakın zamanda çevre ülkelerde yaşanan çeşitli karışıklıklar neticesinde Türkiye'ye yoğun şekilde yabancı uyruklu vatandaşların sevki söz konusu olmuştur. Türkiye'de misafir edilen yabancı uyruklu vatandaşların sevkiyatları, ağırlanmaları, tedavileri gibi işlemlerin sağlıklı bir şekilde takip edilmesinde ciddi zorluklarla karşılaşılmıştır. Proje kapsamında yabancı uyruklu vatandaşlar ile ilgili sevkiyat, kamp planlama, refakatçi ve tercüman işlemleri, kamp içi hareketler, kamplar arası hareketler, sayım, epikriz takibi, sağlık kurumlarına sevk, sağlık kurumlarında tedavi gibi tüm işlemler elektronik sistemler üzerinden takip edilmektedir.

SAKOM

v - SARMaster (Search and Rescue System)

Kara, hava ve deniz vasıtalarının karada, havada, su üstünde ve su altında tehlikeye maruz kalması, kaybolması veya kazaya uğraması hallerinde, bu vasıtalarda bulunan veya kaza / afete maruz kalan şahıslara süratle ilk yardım hizmetini sağlayabilmek ve Türk Arama Kurtarma Yönetmeliği ve Ulusal Arama Kurtarma Planı çerçevesinde talep edilen görevleri daha etkin ve hızlı bir şekilde yerine getirebilmek amacıyla, 01 Aralık 2009 tarihinde SARMaster kurulmuştur.

SARMaster sayesinde; düşen uçaklardan, batan gemilerden, kaybolan veya kazaya uğrayan personelden gelen arama kurtarma sinyalleri SAKOM’da bulunan ekranlar üzerinde görülmekte ve bahse konu kazazedelerin bulunduğu bölgelere UMKE’lerin vakit kaybedilmeksizin önceden gönderilmesi mümkün olmaktadır.

Aşağıda SARMaster uygulamasına bir örnek olarak Bursa’da meydana gelen helikopter kazasına ilişkin bilgiler yer almaktadır:

06 Nisan 2011 Bursa Helikopter Kazası SARMaster Ekran Görüntüsü

sarmaster

Burada ELT’den uyduya ve uydudan da sisteme gelen ilk sinyal bilgileri gözükmektedir. Elemental olarak adlandırılan ilk sinyal bilgilerinde, birbirine simetrik durumda, ilk sinyalin A ve B tarafları alınmaktadır. Beacon (ELT) cihazından sinyal gönderilmeye devam edilmesi halinde, uydunun ikinci dönüşünde tekrar yeni sinyaller alınmakta, ilk bilgilerin teyidi yapılarak false olan taraf kaybolmakta ve doğru tarafın içi dolmaktadır.

C - DİĞER SİSTEMLER

  • 12 Kanal TV Canlı Yayın Sistemi,
  • Görsel Medya Kayıt ve Arşiv Sistemi
  • 24’lü Video Display Sistemi
  • Dijital Konferans Sistemi
  • Kapalı Devre TV İzleme ve Kayıt Sistemi
  • Parmak İzi ve Kartlı Giriş Kontrol Sistemi
  • Hava Ambulanslarının Takibi Sistemi
  • Kara Ambulanslarının Takibi Sistemi
  • Mini Komuta Merkezi / Haberleşme Merkezi
  • Deprem Monitörü tesis edilmiştir
  • Acil Durum Uyarı Takip ve Koordinasyon Sistemi


YABANCI HEYET ZİYARETLERİ



  • 4 Ekim 13 - DSÖ Heyeti
  • 7 Ekim 13 - DSÖ Heyeti
  • 8 Kasım 13 - Suriye Heyeti
  • 22 Kasım 13 - Suudi Arabistan Heyeti
  • 30 Kasım 13 - Suriye Sağlık Bakanı ve Heyeti
  • 10 Mart 13 - Makedonya Heyeti
  • 18 Temmuz 13 - DSÖ Heyeti
  • 24 Kasım 13 - DSÖ Heyeti
  • 14 Aralık 13 - Moritanya Heyeti
  • 28 Şubat 13 - KKTC Heyeti
  • 24 Nisan 13 - Ukrayna Heyeti
  • 3 Mayıs 13 - Japonya Eliçiliği ve Sağlık ateşesi
  • 9 Mayıs 13 - Özbekistan Heyeti
  • 25 Eylül 13 - DSÖ Heyeti
  • 19 Aralık 13 - DSÖ, UNICEF, IOM
  • 8 Ocak 13 - JICA
  • 18 Ocak 13 - DSÖ,UNFPA, IOM, UNHCR, UNICEF

Yorumlar (1)
İlhan Öztürk 3 yıl önce
"SAKOM, kurulduğu tarihteki adı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü olan birimin altında, Acil Sağlık Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından oluşturulan bir proje grubu tarafından tesis edilmiş ve işletilmeye başlanmıştır" cümlesi yalandır. Projenin hem teknik donanım hem yazılım mimarı ve yazıp hayata geçireni, ayrıca "SAKOM" ismini veren benim. Takdir etmiyorsanız bari yalan söylemeyin veya saygı duyun.
10°
açık
Günün Anketi Tümü
Sağlık Bakanlığı Corona virüsü (kovid-19) ile mücadelede başarılı mı?
Sağlık Bakanlığı Corona virüsü (kovid-19) ile mücadelede başarılı mı?
Namaz Vakti 29 Kasım 2020
İmsak 06:30
Güneş 08:01
Öğle 12:57
İkindi 15:22
Akşam 17:44
Yatsı 19:09
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 8 20
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 9 20
4. Gaziantep FK 10 15
5. Başakşehir 10 14
6. Karagümrük 9 13
7. Beşiktaş 8 13
8. Konyaspor 8 12
9. Kasımpaşa 9 12
10. Rizespor 9 12
11. Malatyaspor 9 12
12. Hatayspor 7 12
13. Trabzonspor 10 12
14. Göztepe 8 11
15. Sivasspor 8 9
16. Antalyaspor 9 9
17. Erzurumspor 8 8
18. Kayserispor 8 7
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 8 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 10 20
2. Adana Demirspor 9 18
3. İstanbulspor 10 18
4. Ankara Keçiörengücü 10 18
5. Tuzlaspor 9 18
6. Samsunspor 10 17
7. Altay 9 16
8. Giresunspor 10 16
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 10 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Ümraniye 11 10
14. Menemen Belediyespor 9 9
15. Bandırmaspor 10 8
16. Ankaraspor 10 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 10 1
Takımlar O P
1. Liverpool 10 21
2. Tottenham 9 20
3. Chelsea 9 18
4. Leicester City 9 18
5. Southampton 9 17
6. Everton 10 16
7. Aston Villa 8 15
8. Man City 9 15
9. West Ham 9 14
10. Wolverhampton 9 14
11. Leeds United 10 14
12. Newcastle 10 14
13. M. United 8 13
14. Arsenal 9 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. West Bromwich 10 6
18. Burnley 9 5
19. Fulham 9 4
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 10 23
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 10 19
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Granada 9 14
8. Elche 9 13
9. Deportivo Alaves 11 13
10. Athletic Bilbao 9 12
11. Valencia 11 12
12. Getafe 9 12
13. Real Betis 10 12
14. Barcelona 8 11
15. Osasuna 9 11
16. Eibar 10 10
17. Real Valladolid 11 10
18. Levante 10 8
19. Huesca 11 7
20. Celta de Vigo 10 7